भारतीय संस्कृतीमध्ये मंदिर, म्हणजे केवळ पूजा करण्याचे स्थान नाही. मंदिर हे समाजजीवन, अर्थव्यवस्था, शिक्षण, संस्कार, पर्यावरण संरक्षण, सेवाभाव आणि राष्ट्रनिर्मिती यांचे केंद्र राहिले आहे. प्राचीन भारतात अनेक नगरांची उभारणी मंदिरांच्या भोवती झाली.
मंदिरे ही पर्यटकांसाठी नसून भक्तांसाठी असतात, पर्यटक मौजमजेसाठी आणि भाविक आध्यात्मिक क्षेत्राचा लाभ प्राप्त करण्यासाठी तीर्थक्षेत्री येतात. तीर्थक्षेत्रांचे पर्यटनस्थळ करणे म्हणजे तीर्थक्षेत्राच्या मूळ हेतूलाच सुरुंग लावण्याचा प्रकार होय !
पश्चिम महाराष्ट्र, कर्नाटक आणि आंध्र प्रदेशातील लाखो भाविकांचे श्रद्धास्थान असलेल्या कवठेमहांकाळ तालुक्यातील आरेवाडी येथील ‘श्री बिरोबा देवस्थाना’चा कायापालट होणार आहे.
काशी आणि उज्जैन कॉरिडॉरच्या आधारे राज्य सरकारने पंढरपूर कॉरिडॉरला मान्यता दिली आहे. यामुळे पंढरपूरच्या सर्वांगीण विकासाचा मार्ग मोकळा झाला आहे. या प्रकल्पासाठी सुमारे ४ सहस्र १५० कोटी रुपये खर्च होणार आहेत.
येथील मत्स्य उपकेंद्रात ‘मत्स्यालय’ आणि ‘समुद्री सिंह मनोरंजन केंद्र’ हा आंतरराष्ट्रीय स्तरावरील प्रकल्प उभारण्यासाठी मत्स्यव्यवसायमंत्री नितेश राणे यांनी सविस्तर नियोजनाचे निर्देश दिले आहेत.
सांस्कृतिक वारसा ही राज्याची ओळख असून त्याचे जतन हे सामूहिक दायित्व आहे’, असे मंत्री अधिवक्ता आशिष शेलार म्हणाले.
‘पंचगंगा मंदिराच्या कोसळलेल्या भागाचा पंचनामा करून मंदिराच्या देखभाल-दुरुस्तीसाठी तातडीने योग्य त्या उपाययोजना करण्याची आवश्यकता आहे’,
जगातील कुठल्याच मायानगरीतील जीवन शाश्वत नसल्याची जाणीव निर्माण करून देणारे युद्ध मानवाला अंतर्मुख बनवेल, तो सुदिन !
किल्ले अजिंक्यतारा, महाराणी ताराराणी यांची समाधी, मुनावळे ते वासोटा ‘रोप-वे’, दरे येथे निसर्गोपचार केंद्र, कटगुण येथे महात्मा फुले यांचे, तर नायगाव येथे क्रांतिज्योती सावित्रीमाई फुले यांचे स्मारक उभारण्यात येणार आहे.
गोव्यातील प्रत्येक वारसा स्थळ पर्यटनाच्या नावावर नष्ट केले जात आहे !