सनातन संस्थेचे संस्थापक सच्चिदानंद परब्रह्म डॉ. जयंत आठवले यांच्यावर ज्यांची श्रद्धा आहे, ते त्यांना ‘अवतारी पुरुष’ मानतात. सनातनचे साधक त्यांना गुरुस्थानी मानतात आणि ‘त्यांच्यासारखे गुरु कुठे पाहिले नाहीत’, असा त्यांचा भाव असतो.
सच्चिदानंद परब्रह्म डॉक्टरांचा साधनाप्रवास, शिकवण, विविधांगी कार्ये, हिंदु राष्ट्राच्या स्थापनेसाठी ते देत असलेला सूक्ष्मातील लढा आदी अंतर्भूत असणारी ही ग्रंथमालिका म्हणजे चैतन्यमय असा प्रासादिक ठेवाच !
४ सप्टेंबर २०२५ या दिवसापासून प्रत्येक गुरुवारी चालू झालेल्या लेखमालेत आपण ‘गायन, वादन, नृत्य आणि नाट्य’, या कलांची माहिती घेत आहोत. या कलांच्या सादरीकरणाचा उद्देश काळाच्या प्रभावामुळे पालटत असला, तरी ‘कलेकडे केवळ कला म्हणून न पहाता कलेतून आध्यात्मिक उन्नती कशी साधावी’, हे येथे पाहूया.
‘गुरुशिष्यांचे मंगल नाते प्रस्थापित झाल्यानंतर सद्गुरु हेच जणू आरसा होतात आणि त्या आरशात शिष्य स्वतःलाच पाहू लागतो. सद्गुरु रूप आरशाची किमया अशी की, साध्या आरशाप्रमाणे तो ‘जसे असेल, तसे दाखवत नाही’, तर ‘जसे असावे, तसे दाखवतो.
सच्चिदानंद परब्रह्म गुरुदेवांनी अनेक वर्षांपासून साधकांना सत्संगाची विविध माध्यमे दिली आहेत. हे सर्व सत्संग साधकांच्या उद्धारासाठीच आहेत. गुरुकृपायोगानुसार अष्टांग साधनेच्या अष्टदल-कमलाची, ‘सत्संग’ ही एक सुंदर पाकळी आहे. सत्संगांमुळे आपली कितीतरी पापे, केवढे तरी प्रारब्ध नष्ट होते.
आतापर्यंत प्रसिद्ध झालेल्या लेखात आपण ‘कलियुगात नामसाधनेला अनन्यसाधारण महत्त्व अन् आसुरी प्रवृत्तीचे स्वरूप, शौर्य अन् साधना यांचे उत्कृष्ट उदाहरण छत्रपती शिवराय’, यांविषयी वाचले. आज या लेखाचा आणि या लेखमालिकेचा अंतिम भाग येथे देत आहोत.
मी माझे शरीर, मन, बुद्धी, अहं आणि इंद्रिये देवाला अपेक्षित अशीच समर्पित केली ना ? तसे न करण्यामागे माझे कोणते षड्रिपू आड आले ?’, यांचे सखोल चिंतन आढावासेवकरूपी नारायणाच्या चरणी प्रांजळपणे मांडणे, म्हणजे आढावा देणे.’
श्री गुरूंनी साधकांना केलेले हे मार्गदर्शन म्हणजे यशस्वी जीवनासाठी दिशादर्शनच होय. गुरूंच्या एका वाक्यात संपूर्ण साधनेचा मार्ग दडलेला असतो. त्यांनी सांगितलेले जो ऐकतो, त्यालाच तो मार्ग गवसतो.
भारतीय परंपरेत गुरूंना केवळ शिक्षक म्हणून नव्हे, तर ज्ञान, शिस्त आणि नैतिक मूल्य यांचे संस्कार करणारे माध्यम म्हणून पाहिले जाते. कठीण प्रसंगी श्रद्धेमुळे मानसिक बळ मिळते.
सच्चिदानंद परब्रह्म डॉ. आठवले यांच्यात भगवान श्री विष्णुसम सामर्थ्य असल्याने हे शक्य होऊ शकले’, असे वाटून मला कृतज्ञता वाटली. यावरून सच्चिदानंद परब्रह्म डॉ. आठवले आणि त्यांनी निर्माण केलेला ‘गुरुकृपायोग’ यांची अद्वितीयता लक्षात येते.