‘राग येणे’ या स्वभावदोषाच्या संदर्भात ‘रागावर नियंत्रण कसे मिळवावे ?’ याविषयी श्री. अशोक लिमकर यांचे झालेले चिंतन 

१९ डिसेंबर या दिवशी आपण ‘रागामुळे होणारा परिणाम’ या सूत्राविषयी विस्तृतपणे जाणून घेतले. आजच्या या भागात आपण रागावर नियंत्रण मिळवण्यासाठी करावयाचे विविध प्रयत्न जाणून घेऊया.

‘राग येणे’ या स्वभावदोषाच्या संदर्भात श्री. अशोक लिमकर यांचे झालेले चिंतन

आता आपण राग येण्यामुळे होणारा परिणाम याविषयी जाणून घेऊया.

साधना जलद गतीने होण्याविषयी सच्चिदानंद परब्रह्म डॉ. आठवले यांनी साधकांना केलेले मार्गदर्शन

‘स्वभावदोष निर्मूलन प्रक्रियेविना साधनेतील अडथळे न्यून होत नाहीत. व्यष्टी साधना हा समष्टी साधनेचा पाया आहे. व्यष्टी साधनेविना समष्टी साधना व्यवस्थित होत नाही.

‘जया अंगी मोठेपण । तया यातना कठीण ।’, ही उक्ती सार्थ ठरवणार्‍या श्रीचित्‌शक्ति (सौ.) अंजली गाडगीळ !

श्रीचित्‌शक्ति (सौ.) गाडगीळ ज्ञानार्जनाची सेवा करत, त्याच कालावधीमध्ये आध्यात्मिक त्रास असलेल्या साधकांसाठी रात्रंदिवस नामजपादी उपाय केले जात असत, म्हणजे संतांच्या किंवा उन्नत साधकांच्या सहवासात सामूहिक नामजप, प्रार्थना इत्यादी केले जात असे. त्या वेळी ‘साधकांचा आध्यात्मिक त्रास किती वाढला ? किंवा किती न्यून झाला ?’, हे नेमकेपणाने सांगू शकणार्‍या श्रीचित्‌शक्ति (सौ.) गाडगीळ या एकमेव होत्या.

रामनाथी, गोवा येथील सनातनच्‍या आश्रमातील  कु. सिद्धी गावस हिला झालेले तीव्र आध्‍यात्मिक त्रास आणि त्‍यातून बाहेर पडण्‍यासाठी प्रयत्न केल्‍यावर तिच्‍यामध्‍ये झालेले पालट !

माझ्‍या स्‍वभावदोषांमुळे माझ्‍या सहसाधिकांना पुष्‍कळ त्रास व्‍हायचा, तरीही त्‍या मला कधीच काही बोलल्‍या नाहीत. त्‍या मला समजावून सांगत असत आणि मला सांभाळून घेत असत.

सनातन संस्था

या वर्षी सनातन संस्थेला २५ वर्षे पूर्ण झाली आहेत. त्यामुळे सनातन संस्थेसाठी हे रौप्यमहोत्सवी वर्ष आहे. या निमित्ताने ‘सनातन संस्था म्हणजे काय ?’ आणि ‘तिचे कार्य काय ?’, हे कळण्यासाठी सनातनच्या संस्थेच्या आध्यात्मिक कार्याची वाटचाल येथे देत आहे. 

‘स्वभावाला औषध नाही’, असे म्हणून दुःखीकष्टी जीवन जगण्यापेक्षा सच्चिदानंद परब्रह्म डॉ. आठवले यांनी सांगितलेल्या ‘स्वभावदोष आणि अहं यांचे निर्मूलन’ प्रक्रियेनुसार प्रयत्न करून आनंदी जीवन जगा !

साधकांचे कुटुंबीय, ‘सनातन प्रभात’चे वाचक, विविध संप्रदायांनुसार साधना करणारे साधक, हिंदुत्वनिष्ठ, हितचिंतक आणि सर्वसामान्य व्यक्ती या सर्वांनीच आपल्या जीवनात सुख प्राप्त करण्यासाठी स्वभावदोष अन् अहं यांचे निर्मूलन करणे अत्यंत आवश्यक आहे. यासाठी ‘ही प्रक्रिया का राबवायला हवी ?’, हे पुढील लेखातून लक्षात येईल.

साधकांच्या व्यष्टी साधनेचा आढावा घेतांना ‘सौ. सुप्रिया माथूर यांच्यात कोणते पालट जाणवतात ?’, याविषयी सच्चिदानंद परब्रह्म डॉ. आठवले यांच्या सत्संगात झालेले संभाषण

साधनेचा आढावा घेतांना श्रीसत्‌शक्ति (सौ.) बिंदा सिंगबाळ यांनी दिलेल्या दृष्टीकोनामुळे ‘सौ. सुप्रियाताईंनी स्वतःमध्ये कोणते पालट केले ?’ आणि ‘साधकांना सुप्रियाताईंमध्ये कोणते पालट जाणवत आहेत ?’, याविषयी सत्संगात चर्चा झाली. त्या वेळी झालेले संभाषण येथे दिले आहे.  

आश्रम परिसरात असणार्‍या मंदिरांना प्रदक्षिणा घालतांना चैतन्य मिळून त्रास न्यून होत असल्याविषयी साधिकेला आलेल्या अनुभूती

‘सप्टेंबर २०२३ ते मे २०२४ या कालावधीत मी ‘स्वभावदोष आणि अहं यांच्या निर्मूलन प्रक्रिये’साठी रामनाथी (गोवा) येथील सनातनच्या आश्रमात होते. त्या वेळी सकाळी मला ‘थकवा, निराशा, नकारात्मक विचार येणे’, असे त्रास व्हायचे. अशा वेळी आश्रम परिसरातील मंदिरांभोवती प्रदक्षिणा घातल्यावर मला आलेल्या अनुभूती पुढे दिल्या आहेत.

जया अंगी चैतन्य। तो नर भाग्यवान।।

जो करी आज्ञापालन । गुरुकृपा होईल जाण ।। साधनेमध्ये ‘श्री गुरूंचे आज्ञापालन करणे’ हा सर्व गुणांचा राजा आहे.’