China Brahmaputra Dam : चीनकडून ब्रह्मपुत्रा नदीवर जगातील सर्वांत मोठे धरण बांधण्यास प्रारंभ

बीजिंग (चीन) – चीनने ब्रह्मपुत्रा नदीवर जगातील सर्वांत मोठ्या धरणाचे बांधकाम चालू केले आहे. चीनचे पंतप्रधान ली कियांग यांनी १९ जुलैला या बांधकामाचे उद्घाटन केले. तिबेट आणि अरुणाचल प्रदेश यांच्या सीमेवरील न्यिंगची शहरात हे धरण बांधले जात असून यावर १२ लाख कोटी रुपये खर्च होणार आहेत. यावर ५ जलविद्युत् केंद्रे असतील. या प्रकल्पातून प्रतिवर्षी ३०० अब्ज किलोवॅटपेक्षा अधिक वीजनिर्मिती होईल. ही वीज ३० कोटी लोकांच्या गरजा पूर्ण करू शकते. या धरणाला भारत आधीपासूनच विरोध करत आहे, तर बांगलादेशानेही यावर चिंता व्यक्त केली आहे.

का होत आहे विरोध ?


तिबेट पठाराच्या पूर्वेकडील काठावर हिमालयाच्या एका विस्तीर्ण दरीत हे धरण बांधले जाईल. या भागात वारंवार भूकंप होतात. धरणाच्या बांधकामामुळे परिसंस्थेवर दबाव येऊ शकतो, ज्यामुळे अनेक अपघात होऊ शकतात.

भारत आणि बांगलादेश येथील  ईशान्येकडील राज्ये आधीच पूरग्रस्त परिस्थितींना तोंड देत आहेत. त्यांना हवामान बदलामुळे भूस्खलन, भूकंप आणि पूर इत्यादी आव्हानांना तोंड द्यावे लागू शकते. भारतीय परराष्ट्र मंत्रालयाच्या प्रवक्त्यांनी ३ जानेवारी २०२५ या दिवशी पत्रकार परिषदेत या धरणावर आक्षेप घेतला होता. ब्रह्मपुत्रेवर धरण बांधल्याने नदीच्या खालच्या भागातील राज्यांना हानी पोचू नये, असे भारताने म्हटले होते.

संपादकीय भूमिका

धरणाद्वारे पाणी अडवून भारताला कोंडीत पाकडण्याचा हा आणखी एक प्रयत्न आहे. तो आक्रमकरित्या हाणून पाडण्यासाठी भारताने प्रयत्न करणे आवश्यक !