‘ऑनलाईन गेमिंग’च्या (इंटरनेटच्या माध्यमातून खेळले जाणारे खेळ) आडून आतंकवादाचे जाळे !

‘डिजिटल युगात जिथे तंत्रज्ञान प्रगतीचे साधन मानले जाते, तिथेच त्याचा वापर विघातक शक्तींकडून तरुणांना भरकटवण्यासाठी केला जात असल्याचे धक्कादायक वास्तव समोर आले आहे. प्रतिबंधित आतंकवादी संघटना ‘इसिस’चा ऑनलाईन प्रचार आणि कथित कट यांच्या प्रकरणी महाराष्ट्र आतंकवादविरोधी पथक अन् देहली पोलिसांचे विशेष पथक यांनी मोठी कारवाई केली आहे. या कारवाईत महाराष्ट्रातील २ तरुणांना अटक करण्यात आली असून अवघ्या १५ वर्षांच्या अल्पवयीन मुलासह अन्य एकाचे नाव समोर आल्याने खळबळ उडाली आहे. या कारवाईत २ प्रमुख संशयितांना ताब्यात घेण्यात आले. महंमद हमाद सिद्दीकी (वय १८ वर्षे) कुर्ला येथील रहिवासी असलेला हा विद्यार्थी १२ वीत शिकत आहे. मोसाईब अहमद उर्फ सोनू (वय ३३ वर्षे) ठाणे जिल्ह्यातील खडवली येथील हा तरुण ‘ऑटो इलेक्ट्रिकल मेकॅनिक’ म्हणून काम करतो. या दोघांच्या व्यतिरिक्त ओडिशामधून ‘बडा इम्रान’ नावाच्या एका संशयित ‘हँडलर’ला अटक करण्यात आली आहे. ही व्यक्ती ‘इसिस’च्या ऑनलाईन प्रचाराचे मुख्य जाळे चालवत असल्याचे अन्वेषणात उघड झाले आहे.

१. रडारवर आलेले नवे संशयित

अन्वेषणाची चक्रे फिरल्यानंतर यंत्रणांच्या हाती आणखी २ महत्त्वाची नावे लागली आहेत. यामध्ये कांदिवली येथील एका १५ वर्षीय विद्यार्थ्याचा समावेश असल्याने सुरक्षायंत्रणा चक्रावून गेल्या आहेत. इतक्या लहान वयात मुलांना कट्टरपंथीय विचारधारेकडे कसे वळवले जाते, हा आता चिंतेचा विषय झाला आहे. यासमवेतच ठाण्यातील एका फायनान्स कंपनीत काम करणार्‍या यासीर खान (वय २७ वर्षे) यालाही चौकशीसाठी नोटीस बजावण्यात आली असून त्याच्या घरी झडती घेण्यात आली आहे.

२. कुटुंबियांचा आक्रोश आणि संभ्रम

अटक करण्यात आलेल्या महंमद हमाद सिद्दीकीच्या वडिलांनी मुलावरील सर्व आरोप फेटाळले आहेत. त्यांनी म्हटले आहे, ‘माझा मुलगा अभ्यासात हुशार आहे. त्याच्या उज्ज्वल भविष्यासाठी मी कर्ज काढून त्याला शिकवत होतो. तो घंटोन्‌घंटे भ्रमणभाषवर ऑनलाईन गेम्स खेळायचा; पण तो अशा कोणत्या गंभीर गुन्ह्यात सहभागी असेल, असे कधी स्वप्नातही वाटले नव्हते.’ पोलिसांना घरातून केवळ भ्रमणभाष मिळाला असून इतर कोणतेही संशयास्पद साहित्य मिळाले नसल्याचा दावाही त्यांनी केला आहे.

३. राष्ट्रीय सुरक्षेला धोका आणि पुढील अन्वेषण

अन्वेषण यंत्रणांना संशय आहे की, हे तरुण परदेशी हँडलर्सच्या संपर्कात होते आणि भारतातील काही महत्त्वाच्या ठिकाणांना लक्ष्य करण्याचा त्यांचा कट होता. अटक करण्यात आलेल्या हमाद आणि मोसाईब यांना मुंबईतील विशेष न्यायालयात उपस्थित करून त्यांचा ‘ट्रान्झिट रिमांड’ संमत करण्यात आला आहे. (‘ट्रान्झिट रिमांड’, म्हणजे एखाद्या गुन्ह्यातील संशयित आरोपीला अन्य राज्यातून अटक केल्यानंतर पुढील अन्वेषणासाठी किंवा खटला चालवण्यासाठी त्याला गुन्ह्याच्या मुख्य ठिकाणी (ज्या ठिकाणी गुन्हा घडला आहे) नेण्यासाठी पोलिसांना दिलेली अधिकृत अनुमती.)

हा प्रकार पालकांसाठी धोक्याची घंटा आहे. आपली मुले इंटरनेटवर काय पहातात ?, कुणाशी बोलतात ? आणि ‘ऑनलाईन गेम्स’च्या नावाखाली ते कोणत्या जाळ्यात अडकत नाही ना ?, याकडे बारीक लक्ष देणे काळाची आवश्यकता आहे. या प्रकरणाने डिजिटल सुरक्षेतील त्रुटी आणि तरुणांच्या मानसिकतेचा लाभ घेणार्‍या आतंकवादी संघटनांचे क्रूर वास्तव पुन्हा एकदा समोर आणले आहे. ‘बडा इम्रान’च्या अटकेनंतर या ऑनलाईन जाळ्याचे धागेदोरे नेमके कुठपर्यंत पसरले आहेत, हे लवकरच स्पष्ट होईल. सध्या तरी संपूर्ण राज्य आणि देशातील अन्वेषण यंत्रणा या ‘डिजिटल टेरर’चा (डिजिटल आतंकवाद) नायनाट करण्यासाठी सज्ज झाल्या आहेत.’

– संतोष वाघ

(साभार : साप्ताहिक ‘हिंदुस्थान पोस्ट’)