ಋಷಿಪಂಚಮಿ
ಶ್ರೀ ಗಣೇಶಚತುರ್ಥಿಯ ನಂತರ ಕೂಡಲೇ ಋಷಿಪಂಚಮಿ (೮.೯.೨೦೨೪) ಬರುತ್ತದೆ. ಇದು ಋಷಿಗಳ ಸ್ಮರಣೆಯನ್ನು ಮಾಡಿ ಈ ದಿನ ಅವರಂತೆ ಆಹಾರವನ್ನು ಸೇವಿಸುವ ದಿನವಾಗಿದೆ.
ಶ್ರೀ ಗಣೇಶಚತುರ್ಥಿಯ ನಂತರ ಕೂಡಲೇ ಋಷಿಪಂಚಮಿ (೮.೯.೨೦೨೪) ಬರುತ್ತದೆ. ಇದು ಋಷಿಗಳ ಸ್ಮರಣೆಯನ್ನು ಮಾಡಿ ಈ ದಿನ ಅವರಂತೆ ಆಹಾರವನ್ನು ಸೇವಿಸುವ ದಿನವಾಗಿದೆ.
ಗಣಪತಿಗೆ ಗರಿಕೆಯಂತೆಯೇ ಶಮೀ (ಬನ್ನಿ) ಎಲೆಗಳು ಇಷ್ಟವಾಗುತ್ತವೆ. ಗಣಪತಿಗೆ ಮಂದಾರದ ಗಿಡ ಇಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ. ಕೇವಲ ಮಂದಾರದ ಬೇರಿನ ಪೂಜೆ ಮಾಡಿದರೂ ಗಣೇಶನ ಪೂಜೆಯು ಫಲಶೃತಿಯಾಗುತ್ತದೆ.
ವೈಶಾಖ ಹುಣ್ಣಿಮೆ, ಜ್ಯೇಷ್ಠ ಶುಕ್ಲ ಚತುರ್ಥಿ, ಭಾದ್ರಪದ ಶುಕ್ಲ ಚತುರ್ಥಿ ಮತ್ತು ಮಾಘ ಶುಕ್ಲ ಚತುರ್ಥಿ ಇವು ೪ ಗಣೇಶ ಜಯಂತಿಯ ದಿನಗಳಾದುದರಿಂದ ಈ ದಿನಗಳಂದು ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯಿಂದ ಗಣೇಶಯಾಗವನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಾರೆ
ಯಾವುದೇ ಶುಭಕಾರ್ಯವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸುವಾಗ ನಾವು ‘ಶ್ರೀ ಗಣೇಶಾಯ ನಮಃ |’, ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾ ಗಣಪತಿಯನ್ನು ಸ್ಮರಿಸುತ್ತೇವೆ.
ಸನಾತನ ಧರ್ಮವು ಎಷ್ಟು ವಿಶಾಲ ಮತ್ತು ಉದಾರವಾಗಿದೆ ಎಂದರೆ, ನಿಮಗೆ ತಮ್ಮ ಮೂಲ ಸ್ವರೂಪ ತಿಳಿಯುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಧರ್ಮವು ಹೇಗೆಲ್ಲಾ ಮಂಡಿಸಿ ಇಟ್ಟಿದೆ ಎಂದರೆ, ನಮಗೆ ಅದರ ಮೂಲ ಸ್ವರೂಪದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತಿ ಇದೆ. ಅದರ ಮೂರ್ತಿ ತಯಾರಿಸಿ ಅದರ ಎದುರು ಹಾಡಿರಿ ಅಥವಾ ನೃತ್ಯ ಮಾಡಿರಿ.
ಪುರಾಣದಲ್ಲಿ ಹೇಳಿರುವಂತೆ ಶ್ರೀ ಗಣೇಶಚತುರ್ಥಿಯಂದು ಚಂದ್ರದರ್ಶನ ಮಾಡಿದರೆ ಕಳ್ಳತನದ ಆರೋಪ ಬರುತ್ತದೆ. ಇದರ ನಿಜವಾದ ಅರ್ಥವೆಂದರೆ, ಮನಸ್ಸು ಸಂಶಯಕ್ಕೊಳಗಾಗುತ್ತದೆ, ಅಂದರೆ ಸಂಶಯಕ್ಕೆ ಆಮಂತ್ರಣ ನೀಡುವುದು.
ಗಣೇಶ ಚತುರ್ಥಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಗಣೇಶ ಲಹರಿಗಳು ಅತಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಪೃಥ್ವಿಯ ಮೇಲೆ ಬರುತ್ತವೆ.
ಹಿಂದೂಗಳ ಹಬ್ಬಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ರೀ ಗಣೇಶ ಚತುರ್ಥಿಗೆ ವಿಶೇಷ ಸ್ಥಾನವಿದೆ. ಶ್ರೀ ಗಣೇಶ ಚತುರ್ಥಿಯ ದಿನದಂದು ಮತ್ತು ಈ ಹಬ್ಬದ ಇತರ ದಿನಗಳಂದು ಶ್ರೀ ಗಣೇಶತತ್ತ್ವವು ಇತರ ದಿನಗಳ ತುಲನೆಯಲ್ಲಿ ೧೦೦೦ ಪಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚು ಕಾರ್ಯರತವಾಗಿರುತ್ತದೆ.
‘ರಕ್ಷಾಬಂಧನದ ದಿನ ಸಹೋದರಿಯ ರಕ್ಷಣೆಯ ಸಂಕಲ್ಪವನ್ನು ಸಾಕಾರಗೊಳಿಸಲು ಸಹೋದರಿಯು ಸಹೋದರನ ಮನೆಗೆ ಬರುತ್ತಾಳೆ. ರಾಖಿಯ ದಾರ ಚಿಕ್ಕದಾಗಿರುತ್ತದೆ; ಆದರೆ ಸಹೋದರಿಯ ಸಂಕಲ್ಪ ಅದರಲ್ಲಿ ಅದ್ಭುತ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ತುಂಬುತ್ತದೆ.
ಈ ರಾಖಿಯನ್ನು ತಯಾರಿಸಲು ಗರಿಕೆ, ಅಕ್ಷತೆ (ಅಕ್ಕಿ), ಕೇಸರಿ, ಚಂದನ ಮತ್ತು ಸಾಸಿವೆ ಕಾಳುಗಳು ಈ ೫ ವಸ್ತುಗಳ ಅವಶ್ಯಕತೆ ಇದೆ. ಈ ೫ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ರೇಷ್ಮೆ ಬಟ್ಟೆಯೊಳಗೆ ಒಟ್ಟಿಗೆ ಕಟ್ಟಬೇಕು ಅಥವಾ ಹೊಲಿಯಬೇಕು. ನಂತರ ಅದರಲ್ಲಿ ದಾರವನ್ನು ಸಿಕ್ಕಿಸಬೇಕು. ಈ ರೀತಿ ವೈದಿಕ ರಾಖಿ ತಯಾರಾಗುತ್ತದೆ.