ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷ ಪ್ರಾಣಾಯಾಮಗಳು, ಅದರ ಕೃತಿ ಮತ್ತು ಲಾಭಗಳು

೧. ಬಾಹ್ಯ ಪ್ರಾಣಾಯಾಮ

೧. ಎರಡೂ ಕೈಗಳ ಅಂಗೈಗಳನ್ನು ಎರಡೂ ಮೊಣಕಾಲುಗಳ ಮೇಲಿಡಿ.

೨. ದೀರ್ಘ ಶ್ವಾಸ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಿ.

೩. ಶ್ವಾಸಕೋಶಗಳಲ್ಲಿನ ಪೂರ್ಣ ಗಾಳಿ ಹೊರಗೆ ಹೋಗುವವರೆಗೆ ಜೋರಾಗಿ ಶ್ವಾಸವನ್ನು ಹೊರಗೆ ಬಿಡಿರಿ.

೪. ಮೂಲ, ಉಡ್ಡಿಯಾನ ಮತ್ತು ಜಾಲಂಧರ ಬಂಧಗಳನ್ನು ಹಚ್ಚಿ ಎಷ್ಟು ಸಮಯ ನಿಲ್ಲಲು ಸಾಧ್ಯವಿದೆಯೋ ಅಷ್ಟು ಸಮಯ ನಿಲ್ಲಿ.

೫. ಕ್ಷಮತೆ ಮುಗಿದ ನಂತರ ಬಂಧಗಳನ್ನು ಬಿಡಿರಿ. ಬಂಧಗಳನ್ನು ಬಿಡುವಾಗ ಮೊದಲು ಮೂಲಬಂಧ, ನಂತರ ಉಡ್ಡಿಯಾನ ಬಂಧ ಮತ್ತು ನಂತರ ಜಾಲಂಧರ ಬಂಧವನ್ನು ಬಿಡಬೇಕು.

೬. ನಿಧಾನವಾಗಿ ದೀರ್ಘಶ್ವಾಸವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಿ ಮತ್ತು ಬಿಡಿರಿ.

೨. ಶೀತಲಿ ಪ್ರಾಣಾಯಾಮ

೧. ನಾಲಿಗೆಯನ್ನು ಕೊಳವೆಯಂತೆ ಮಾಡಿ (ನಾಲಿಗೆಯನ್ನು ಎರಡೂ ಬದಿಗಳಿಂದ ಒಳಭಾಗಕ್ಕೆ ಮಡಚಿ) ತುಟಿಗಳಿಂದ ಹೊರಗೆ ತೆಗೆಯಿರಿ.

೨. ಅದರಿಂದ ದೀರ್ಘ ಶ್ವಾಸ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಿ ಮತ್ತು ನಾಲಿಗೆಯನ್ನು ಒಳಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಿ.

೩. ಎಷ್ಟು ಕ್ಷಣ ನಿಲ್ಲಲು ಸಾಧ್ಯವೋ ಅಷ್ಟು ಸಮಯ ಶ್ವಾಸ ತಡೆದು ಹಿಡಿಯಿರಿ.

೪. ನಂತರ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಮೂಗಿನಿಂದ ಶ್ವಾಸವನ್ನು ಹೊರಗೆ ಬಿಡಿ.

೫. ೫ ರಿಂದ ೧೦ ಬಾರಿ ಈ ಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಮಾಡಬಹುದು.

೩. ಉಜ್ಜಯಿ ಪ್ರಾಣಾಯಾಮ

೧. ಹೊಟ್ಟೆಯಿಂದ ಎದೆಯನ್ನು ಮೇಲೆತ್ತಿರಿ. ಎದೆಯಿಂದ  ಹೆಗಲುಗಳನ್ನು ಮೇಲೆತ್ತಿರಿ. ಕತ್ತನ್ನು ನೇರವಾಗಿಡಿ.

೨. ಗಂಟಲಿಗೆ ಗಾಳಿ  ಸ್ಪರ್ಶ ಆಗುವಂತೆ ಮೂಗಿನಿಂದ ದೀರ್ಘ ಶ್ವಾಸ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಿ. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಗಂಟಲಿನಿಂದ ಧ್ವನಿ ಹೊರಡಿಸಿ.

೩. ಗಂಟಲಿಗೆ ಗಾಳಿಯ ಸ್ಪರ್ಶವಾಗುವಂತೆ ದೀರ್ಘವಾಗಿ ಶ್ವಾಸ ಬಿಡಿ. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಗಂಟಲಿನಿಂದ ಧ್ವನಿ ಹೊರಡಿಸಿ.

೪. ನಿಧಾನವಾಗಿ ೫೦ ರ ಸಂಖ್ಯೆಯ ವರೆಗೆ ಇದನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಬಹುದು.

– ಸೌ. ವೈದೇಹಿ ಕುಲಕರ್ಣಿ, ಯೋಗಶಿಕ್ಷಕಿ, ಮೆಡಿಕಲ್ ಯೋಗ ಥೆರಪಿಸ್ಟ್, ನ್ಯೂರೋಥೆರಪಿಸ್ಟ್, ಪುಣೆ.